0 Items

سبک شناسی در ادبیات

سبک شناسی
با نگاهی دقیق و موشکافانه به ادبیات ایران زمین، متوجه می‌شویم که هر شاعر و یا نویسنده برای بیان آنچه که درذهن خود داشته، از روشی خاص استفاده کرده که با شاعر و یا نویسنده دیگر فرق دارد.  به  اصطلاح ادبی  به  آن “سبک” یک  شاعر و یا نویسنده گفته می‌شود.
البته نباید فراموش کرد که در تمام دوران‌ها شاعران و یا نویسندگانی وجود داشته‌اند  که از روش سایر ادیبان پیروی و یا حتی کپی برداری کرده‌اند اما هیچ کدام تاثیری در ادبیات فارسی نداشته اند و تنها سبک شاعران ماقبل خود را تکرار کرده‌اند. در این مقاله سبک ادبی را تعریف کرده و با آن آشنا می شویم.

سبک چیست؟
با نگاه به رفتارو گفتار آدمیان به خوبی متوجه خواهیم شد که حالات و حرکات‌، طرز پوشش، سخن گفتن، خندیدن و حتی دست خط آن‌ها یکی نیست و هر شخص به شکلی خاص این رفتار‌ها را انجام می‌دهد که به آن سبک آن فرد می‌گویند.

در دنیای ادبیات هم هر شاعر و یا نویسنده سبک خاص خود را دارد به طوری که سبک هر یک از بزرگان ادبی به دیگری شباهت ندارد و هر کس روش خاص خود را داشته و به گونه‌ای یگانه روزگار خویش بوده است.

به روش خاص هر شاعر یا نویسنده برای بیان اندیشه‌، عواطف و یا احساساتش سبک ادبی او گفته می‌شود و این سبک متاثر است از تمام اتفاقات سیاسی، اجتماعی، اقتصادی و هر آن چه که در جامعه آن شاعر یا نویسنده اتفاق افتاده است.

به روش خاص هر شاعر یا نویسنده برای بیان اندیشه‌، عواطف و یا احساساتش سبک ادبی او گفته می‌شود و این سبک متاثر است از تمام اتفاقات سیاسی، اجتماعی، اقتصادی و هر آن چه که در جامعه آن شاعر یا نویسنده اتفاق افتاده است
هیچ گاه سبک حافظ با سبک عطار و مولانا یکی نیست و درون مایه اشعار آنها هم با یکدیگر متفاوت است چرا که جامعه‌ای که عطار در آن زندگی کرده (قرن 6 هجری) با جامعه‌ای که پذیرای نبوغ مولانا بوده (قرن7 هجری) و جامعه‌ای که حافظ را به یکی از بزرگان ادبیات دنیا تبدیل کرده است (قرن 8 هجری) تفاوت بسیاری دارد.

با شناخت سبک هر شاعر یا نویسنده می‌توان بسیاری از خوی خصلت‌های روانی، اخلاقی و اندیشه او و یا حتی یک جامعه را متوجه شد.

بطور مثال حافط و عبید زاکانی هر دو در یک قرن زندگی کرده و هم دو شاعر با یکدیگر هم عصر بوده‌اند، هر دو شاعر طنز پردازی هستند اما جنس طنز حافط با طنز عبید متفاوت است، حافظ یک شاعر سیاسی است و اتفاقات تلخ جامعه را با زبان طنز اما تلخ منعکس می‌دهد در حالی که شعر عبید اینگونه نیست.

به طور کلی تقسیم بندی سبک‌ها به شکل‌های مختلفی انجام می‌گیرد:

1.با توجه به نام اشخاصی که سبک خاص خود را داشته و بعد از خود جریانی را در شاعری و یا نویسندگی ایجاد کرده و عده بیشماری از آنها پیروی کرده‌اند. مانند سبک فردوسی، سبک حافظ و….

2. بر حسب درک مطلب: سبک‌های دشوار، سبک ساده و روان و…

3. بر حسب نوع زبان: سبک شاعرانه، سبک علمی و..

4. بر حسب موضوع: سبک تاریخی، سبک مذهبی و…

اما معمول ترین و مهم ترین تقسیم بندی سبک‌ها بر اساس دوره( محدوده زمانی) است که هر شاعر یا نویسنده در آن زندگی کرده است.

بر اساس دوره و محدوده زمانی سبک ادبی شعر فارسی به 6 دوره تقسیم می‌شود:

1. سبک خراسانی : نیمه دوم قرن 3، قرن4 و قرن 5 هجری

2. سبک عراقی: قرن 7، 8 و 9 هجری

3. سبک هندی: قرن 11 و نیمه اول قرن 12

4. سبک بازگشت: اواسط قرن 12 تا پایان قرن 13

5. سبک مشروطه: نیمه اول قرن 14

6. سبک آزاد (نو): نیمه دوم قرن 14 به بعد

آسیه ترک بیاتانی

بخش ادبیات تبیان

منابع:

سبک شناسی، محمد تقی بهار، انتشارات سمت

فن

فن

فناوری

فن و هنر نام وبسایت ashwood.ir است.

Techne

تکنولوژی، تکنیک به همراه هنر و مهارت، فن و هنر ایران زمین
Techne به معنای هنر، مهارت و آن چیزی است که آفریدهٔ دست انسان است و در مقابل Arche به معنای آفریدهٔ خدااست.

دانش و فن­اوری٬ فن آوری٬ فن و هنر٬ کارگاه فن و هنر٬ فن

تکنولوژی

تکنولوژی، تکنیک به همراه هنر و مهارت، فن و هنر ایران زمین

تکنولوژی مجموعه ای از تکنیک‌ها، مهارت‌ها، روش‌ها و فرآیندهای مورد استفاده در تولید کالا یا خدمات و یا دستیابی به اهداف مانند تحقیقات علمی است. تکنولوژی می‌تواند دانش تکنیک‌ها، فرایندها و … باشد و یا می‌تواند جاسازی شده در ماشین‌ها برای انجام عملیات بدون اطلاع دقیق از عملکرد آنها.

ساده‌ترین شکل تکنولوژی، توسعه و استفاده از ابزارهای اساسی است. کشف پیش از تاریخچه کنترل آتش و انقلاب نولیتی بعد، منابع موجود غذا را افزایش داد و اختراع چرخ کمک می‌کرد تا انسان‌ها را در محیط زیست خود کنترل و کنترل کنند.

تحولات در دوران تاریخی، از جمله چاپ، تلفن و اینترنت، موانع فیزیکی ارتباطی را کاهش داده و اجازه می‌دهد انسان‌ها به طور آزادانه در یک مقیاس جهانی به برقراری ارتباط با یکدیگر ادامه دهند. پیشرفت مداوم فناوری‌های نظامی سبب شده‌است که سلاح‌های افزایش قدرت مخرب، از باشگاه‌ها تا سلاح‌های هسته ای.

تکنولوژی تا به بسیاری از اثرات کمک کرده‌است. آن را به توسعه اقتصادهای پیشرفته تر (از جمله اقتصاد جهانی امروز) کمک کرده‌است و باعث رشد کلاس اوقات فراغت شده‌است. بسیاری از فرآیندهای تکنولوژیکی، تولیدات ناخواسته را به عنوان آلودگی نامنظم و از بین بردن منابع طبیعی به خطر می‌اندازند. نوآوری‌ها همیشه بر ارزش‌های یک جامعه تأثیر گذاشته و سوالات جدید اخلاقی تکنولوژی را مطرح کرده‌اند. نمونه‌هایی از جمله مفهوم بهره‌وری از لحاظ بهره‌وری انسانی و چالش‌های اخلاق زیستی است.

بحث‌های فلسفی در مورد استفاده از تکنولوژی با اختلاف نظر در مورد این که آیا تکنولوژی شرایط انسان را بهبود می‌بخشد و یا آن را بدتر می‌کند، رخ داده‌است. نئو لوودیزم، آنارکوپاتیوییتیسم و جنبش‌های ارتجاعی مشابه، انتقاد از فراگیر شدن فن آوری، استدلال می‌کنند که محیط را آسیب می‌زند و مردم را بیگانه می‌کند طرفداران ایدئولوژی‌هایی مانند transhumanism و تکنو پیشرفت گرایی پیشرفت تکنولوژی را به عنوان سودمند برای جامعه و شرایط انسانی ادامه داد.

محتویات درباره فن

فن و تأثیر بر زندگی

تکنولوژی ریشه یونانی دارد و از دو واژه Techne و Logic تشکیل شده‌است.

فن و هنر

Techne به معنای هنر، مهارت و آن چیزی است که آفریدهٔ دست انسان است و در مقابل Arche به معنای آفریدهٔ خدااست.

  1. Logie یا Logic در یونان قدیم به معنی دانش و خِرد به کار رفته‌است. به این ترتیب می‌توان گفت که تکنولوژی به معنای آمیزهٔ هنر و مهارت با دانش است. می‌توان گفت که انسان خردمند در تعامل با طبیعت به قوانین عام آن دست می‌یابد و با بازآفرینی این قوانین توسط علم و دانش در محیط و شرایط دلخواه کاربردهای مورد نظر خود را ایجاد می‌نماید.

تعریف

فناوری استفادهٔ عملی از دانش و مهارت برای ساختن ابزار ماشین ساختمان وسیلهٔ نقلیه و سایر وسایل مورد نیاز دیگر است در طول تاریخ تعاریف متعددی توسط صاحب نظران در مورد مفهوم تکنولوژی ارائه شده‌است.

برخی همچون نژی آن را در معنای ابزاری برای حفظ بقای انسان‌های نخستین تعبیر کرده‌اند و برخی دیگر همچون کلاکستون آن را ابزاری در دست بشر برای تسلط بر محیط دانسته‌اند.

فن آوری، دانش-مهارت تولید افزار (سخت و نرم) است فناوری (تکنولوژی) شیوه و شگرد ساخت و کاربرد ابزار، دستگاه‌ها، ماده‌ها و فرایندهایی است که گره گشای دشواری‌های انسان است. فناوری یک فعالیت انسانی است و از همین رو، هم از دانش و هم از مهندسی دیرینه تر است.

مجموعهٔ «دانش» قابل دسترس برای ساختن ملزومات و مصنوعات از هر نوع، برای پرداختن به حرفه‌ها و مهارت‌های دستی (به استثنای آنجا م کارهای مذهبی، جادویی، نظامی و یا آشپزی) و برای استخراج یا جمع‌آوری انواع مواد (به استثنای موادی که برای خوراک یا برای مراسم مذهبی یا جادویی مورد استفاده قرار می‌گیرند) دلالت دارد.

در مورد جوامعی که هم اکنون صنعتی اند یا جوامعی که در حال صنعتی شدن هستند این اصطلاح دلالت دارد بر همه یا بخش منظمی از آن مجموعه «دانش» که مربوط است به:
اصول علمی و اکتشافات
فرایندهای صنعتی موجود و پیشین، منابع نیرو و مواد، و روش‌های انتقال و ارتباط، که تصور می‌شود به تولید یا بهبود کالالها و خدمات مربوط باشند.
مفهوم تکنولوژی به صورت دانشی که به ساختن و بکار بردن ابزار و وسائل مربوط می‌شود، و دانش استفاده از مواد خام (به استثنای خوراک)
«نظام تکنولوژیک» یعنی «ابزار مادی و مجموعه‌ای از دانش» که «در اختیار افراد سهیم در یک اقتصاد قرار دارد».
کاربرد صنعتی نتایج علم که کار فن شناسان و مهندسان است و «علم» یا «علم محض» اختصاص داده شده‌است.
دلالت دارد بر فعالیت عملی در راه بهبود روش‌ها و وسائل صنعتی قدیمی بدون ارجاع به اصول علمی، یعنی گرایش به «اختراع اشیاء و فرایندهای جدید یا ایجاد بهبود در اشیاء و فرایندهای قدیمی تر.. و شاید اکثر اختراعات فنی و ترقیات بی هیچ نوع کمکی از سوی علم محض صورت گرفته‌است.
دلالت دارد بر مجموعه‌ای از دانش و مهارتی که مبشر اختراعات و ترقیات فنی بوده یا بالقوه قابل استفادهٔ آنها باشد.
واژه فناوری اغلب به نوآوری‌ها و نوابزارهایی اشاره دارد که از اصول و فرایندهای تازه یافتهٔ دانشی بهره می‌گیرند. از این رو مقولهٔ فناوری ممکن است در بدو مواجهه عجیب جلوه کند. لیکن چنین نیست. حتی نوآوری‌های بسیار کهن مانند چرخ هم نمونه‌هایی از فناوری بوده و به‌شمار می‌روند. از مصداقهای فناوری نزد قدما فوت کوزه‌گری بوده‌است.
فناوری همان تسلط و تبحر انجام کار است، فناوری توانایی انجام کار در تمامی سطوح و زمینه‌ها است. یعنی طراحی، ساخت، استفاده، تعمیر و نگهداری و تحقیق و توسعه و غیره می‌باشد.
امروزه بسیاری از فناوری‌ها در نتیجه پژوهش به دست می‌آیند و پژوهشگاه‌های فناوری زیادی در سراسر جهان بر پا شده‌است. تکنولوژی به معنای اصلی حداکثر استفاده از کمترین امکانات موجود می‌باشد. در کتاب مبانی و مدیریت فناوری اطلاعات آمده‌است:
فناوری به معنی کاربرد منظم معلومات علمی و دیگر آگاهی‌های نظام‌یافته برای انجام وظایف علمی است.
فناوری را می‌توان کلیهٔ دانش‌ها، فرایندها، ابزارها، روش‌ها و سیستم‌های به کار رفته در ساخت محصولات و ارائهٔ خدمات تعریف کرد.
فناوری کاربرد عملی دانش و ابزاری برای کمک به تلاش انسان است.
فناوری نوآورد (cutting-edge) به فناوری‌ای گفته می‌شود که به تازگی در بازار آمده و قابلیت‌های نوین و نوآورانه‌ای ارائه می‌کند.
یونیدو فناوری را کاربرد علوم در صنایع با استفاده از رویه‌ها و مطالعات منظم می‌داند
فرهنگ لاروس، فناوری را مطالعهٔ ابزارها، شیوه‌ها و روش‌های مورد انتظار و مورد استفاده در حوزه‌ها گوناگون صنعت می‌داند.
فناوری مجموعه‌ای از فرایندها، روش‌ها، فنون، ابزار، تجهیزات، ماشین‌آلات و مهارت‌هایی است که توسط آن‌ها کالایی ساخته شده و یا خدمتی ارائه می‌گردد.
فناوری عبارت است از کاربرد علوم در صنایع با استفاده از رویه‌ها و مطالعات منظم و جهت‌دار.
علام با مطالعهٔ طبیعت به بررسی رفتارهای طبیعی و فیزیکی پرداخته و به دنبال کشف پدیده‌ها است و در حالی‌که فناوری با به‌کارگیری ایده‌ها و دستاوردهای علمی، خدمات و کالای مورد نیاز بشر را ارائه می‌کند.
فناوری عامل تبدیل منابع طبیعی، سرمایه و نیروی انسانی به کالا و خدمات است که عناصر متشکله و یا ارکان آن عبارت است از: سخت‌افزار، انسان افزار یا نیروی انسانی متخصص، فناوری متبلور در اسناد و مدارک یا اطلاعات، سازمان‌ها یا نهادافزار.
تکنولوژی یا فناوری به معنای کاربرد منظم معلومات علمی و دیگر آگاهی‌های نظام یافته برای انجام وظایف عملی است. به بیان ساده‌تر، تکنولوژی کاربرد عملی دانش و ابزاری برای کمک به تلاش انسان است و تأثیر بسزایی بر توسعه جوامع بشری دارد.

تأثیر بر زندگی
یک پژوهش میدانی در مورد استفاده از نمایش‌گرهای الکترونیکی نشان می‌دهد که از هر ده نفر، شش نفر احساس می‌کنند که روزانه وقتشان را بیش از حد در جلوی این دستگاه‌ها می‌گذرانند. آنها می‌گویند می‌خواهند یک زندگی ساده‌تر و آهسته‌تر داشته باشند. این پژوهش همچنین رویکرد فناوری به حیطه فردی، به سنت و جهانی‌شدن را بررسی کرده‌است. سه چهارم افراد شرکت‌کننده گفته‌اند که فکر می‌کنند جهان با سرعتی بیش از حد برای آنها در حال تغییر است. در عصری زندگی می‌کنیم که درگیر یک تناقض بزرگ است، هر روز خبرهای ناگوار از جنگ و زوال محیط زیست و بحران های دیگر می شنویم ولی هر روز خبری از حوزه‌ی علم و تکنولوژی به ما قوت قلب می‌دهد. آیا می توان به علم و تکنولوژی امیدوار بود؟ این موضوعی است که پژوهشگران و فیلسوفان درباره آن با یکدیگر اختلاف نظر دارند. برخی معتقدند که زمین به عنوان زیست‌گاه ما انسان‌ها، ابزار سازی و بهره‌گیری از تکنولوژی را به ما تحمیل کرده است. در واقع انسان برای کار و تولید در تاریکی شب چاره‌ای جز اختراع لامپ الکتریکی نداشته است و ما با اختراع و تکنولوژی، چیزی را به دست می آوریم که طبیعت به ما نداده است. ما برای غلبه بر ناملایمات زمین و حل مسائل آن، در پی راه حل می‌گردیم و این راه حل را در تکنولوژی پیدا کرده ایم.

جستارهای وابسته
تاریخ فناوری
فناوری اطلاعات
صنعت
فناوری نانو
زیست‌فناوری
الگوریتم تورینه
نانولوله‌های کربن
انقلاب صنعتی
فناوری آموزشی
دانش در ۲۰۱۳
دانش در ۲۰۱۴
دانش در ۲۰۱۵
دانش در ۲۰۱۶
دانش در ۲۰۱۷

از ویکی‌پدیا، دانشنامهٔ آزاد

ادبیات کلاسیک ایران

ادبیات کلاسیک ایران

ادبیات کلاسیک ایران

ادبیّات فارسی یا ادبیات پارسی به ادبیاتی گفته می‌شود که به زبان فارسی نوشته شده باشد. ادبیات فارسی تاریخی هزار و صد ساله دارد.شعر فارسی و نثر فارسی دو گونه اصلی در ادب فارسی هستند. برخی کتابهای کُهن در موضوعات غیرادبی مانند تاریخ، مناجات و علوم گوناگون نیز دارای ارزش ادبی هستند و با گذشت زمان در دسته آثار کلاسیک ادبیات فارسی قرار گرفته‌اند.

ادبیات فارسی ریشه در ادبیات باستانی ایران دارد که تحت تأثیر متون اوستایی در دوران ساسانی به زبان‌های پارسی میانه و پهلوی اشکانی پدید آمد. ادبیات فارسی نو نیز پس از اسلام و با الگوبرداری از ادبیات عربی در نظم و ریشه‌های دبیری و نویسندگی دوران ساسانی که ادبیات منثور عربی را ایجاد کرده بود در زمینه نثر متولد شد. ادبیات شفاهی فارسی نیز به همان سبک باستانی خود ادامه یافت.

ادبیات فارسی موضوعاتی مانند حماسه و روایات و اساطیر ایرانی و غیر ایرانی، مذهب و عرفان، روایت‌های عاشقانه، فلسفه و اخلاق و نظایر آن را در برمی‌گیرد. برپایه موضوع مورد کاربرد در یک آفریده ادبی فارسی آن را در گستره ادبیات حماسی، غنایی، تعلیمی یا نمایشی قرار می‌گیرد.

ادبیات فارسی چهره‌های بین‌المللی شناخته شده‌ای دارد که بیشتر آن‌ها شاعران سده‌های میانه هستند. از این میان می‌توان به رودکی،فردوسی، نظامی گنجه‌ای، خیام، سعدی، مولانا و حافظ اشاره کرد. گوته بر این باور است ادبیات فارسی، یکی از چهار ارکان ادبیات بشر است .

ادبیات ایران پیش از اسلام 

نوشتار اصلی: پارسی میانه
ادبیات در ایران پیش از اسلام به سروده‌های اوستا در حدود ۱۰۰۰ پیش از میلاد بازمی‌گردد. این سروده‌ها که بخشی از سنت شفاهی ایرانیان باستان بوده‌اند سینه به سینه جابجا شده و بعدها بخش‌های کتاب اوستا را در دوران ساسانی پدیدآوردند. اوزان باستانی شعر در ایران ضربی و هجایی بودند و به نظر می‌رسد این شیوه در زبان فارسی باستان نیز مورد استفاده بوده‌است. در دورهٔاشکانیان ادبیات ایران تحت تأثیر نفوذ هلنیسم دچار دگرگونی شد. خنیاگران پارتی سرودهای محلّی را که تا پس از اسلام نام پهلوی نیز داشتند می خواندند و این گونه شعر با ابزارهای موسیقیهمراه می‌شده‌است. با نفوذ فرهنگ مانوی در ممالک ایران و هنرگرایی آنان گونه ای ادبیات شعرگونه مانوی به زبان‌های پارتی، پارسی میانه و سغدی در ایران پدید آمد. در آثار به دست آمده از واحهٔتورفان در کشور چین آثار فارسی زیادی کشف شده که به این گفتار بازمی‌گردند. در دوران ساسانیان نگارش بهبود یافت و آثار فقهی و دینی و داستانی زیادی به نگارش درآمد که برخی مانند درخت آسوریک، یادگار زریران (هردو از دورهٔ اشکانی)،  کارنامه اردشیر بابکان و ماتیکان یوشت فریان دارای جنبه‌های ادبی نیز بودند. با فروپاشی شاهنشاهی ساسانی بسیاری از این متون از میان رفت و برخی نیز توسط زرتشتیان نجات یافت و بیشتر به هندوستان جابجا گردید که امروزه به ادبیات پهلوی شهرت دارند. خط مورد استفاده در دوران پیش از اسلام برای نگارش آثار ادبی خط پهلوی، خط مانوی و خط سغدی بوده‌است و برخی آثار هم به پازند نوشته شده و به دین دبیره بوده‌اند. گاهی بهرام گور شاه ساسانی را دارای ذوق شاعرانه توصیف کرده و ابیاتی را بدو منسوب ساخته‌اند؛ مانند:

منم آن شیر دمان
منم آن ببر یله
این منم بهرام گور
منم شیر شنبله
“ای که از خار منم جانم به سر تا نداری پندی از جان دلو مه به کر”

تاریخ ادبیات کلاسیک ایران

نوشتار اصلی: تاریخ ادبیات فارسی
ادبیات کلاسیک فارسی در دوران نخست اسلام در ایران که تحت حاکمیت عرب‌های اموی و حکمرانان محلی آنان بود به صورت شفاهی آغاز به کار کرد. در این دوران نشانه‌هایی از علاقهٔ مردم به شعر کهن در برخی متون ثبت شده‌است که ترانهٔ کودکان بلخ و بصره نمونه‌هایی از آن است. به هرحال تحت تأثیر صنعت شعری عرب، گونه‌ای جدید از ادبیات در ایران پدید آمد که بیشتر مبتنی بر شعر بود. این شعر قالبی، گاهی در قالب‌های بومی عرب و گاهی در قالب‌های ساخته شده ایرانی سروده می‌شد.

در زمان بغتسما (۲۰۵–۲۵۹ ه. ق) شاعری به نام حنظله بادغیسی (ف. ۲۲۰) ظهور کرد. در عهد بغتسما محمد بن وصیف و فیروز مشرقی و ابوسلیک گرگانی به سرودن شعر پرداختند. پس از آن در دورهٔ حاکمیت عباسیان و فرمان یافتن کارگزاران ایران ، عباسیان برای حکم راندن بر بخش‌هایی از سرزمین‌های ایران زبان فارسی دارای گونه‌هایی از شعر شد که بیشتر قطعه‌های دوبیتی بود. در دوره‌های بعدی این آثار با روی کار آمدن سامانیان گسترش یافت. با این‌حال نویسندهٔ کتاب تاریخ سیستان آغاز ادبیات فارسی رسمی را به دورهٔ صفاریان و شاعرانی مانند محمد وصیف سگزی و بسام کرد می‌رساند.

در سده‌های نخست اسلامی 

در دورهٔ سامانی شعر و نثر فارسی هر دو راه کمال سپرد. در شعر شهید بلخی، رودکی سمرقندی، ابو شکور بلخی، ابو الموید بلخی، منجیک ترمذی، دقیقی طوسی، کسائی مروزی، عماره مروزی. در نثر رساله در احکام فقه حنفی تصنیف ابوالقاسم بن محمد سمرقندی، شاهنامه ابو منصوری، کتاب گرشاسب و عجائب البلدان هر دو نوشته ابو الموید بلخی، ترجمهٔ تاریخ طبری توسط ابو علی بلعمی، ترجمهٔ تفسیر طبری توسط گروهی از دانشمندان، حدود العالم (در جغرافیا)، رساله استخراج نوشته محمد بن ایوب حاسب طبری پرداخته شد.

در دورهٔ آل بویه منطقی رازی و غضایری در شعر نامبردارند و در نثر دانشنامهٔ رازی علایی و رگ‌شناسی به قلم ابن سینا پرداخته شد و ابوعبید جوزانی بخش ریاضی دانشنامه را به رشتهٔ تحریر درآورد و قصهٔ حی بن یقظان به فارسی ترجمه و شرح شد.

در دورهٔ غزنوی فردوسی، عنصری بلخی، عسجدی، فرخی سیستانی و منوچهری شعر فارسی سبک خراسانی را به کمال رسانیدند و ابو نصر مشکان نویسندهٔ نوشته های درباری سبکی نو در نثر پدیدآورد.

سلجوقیان و خوارزمشاهیان

در زمان سلجوقیان و خوارزمشاهیان شاعران بزرگ چون اسدی، ناصرخسرو، قطران تبریزی، مسعود سعد سلمان، عمر خیام، امیرمعزی، انوری، خاقانی، نظامی، ازرقی، ادیب صابر، رشید وطواط،ظهیر فاریابی، جمال‌الدین اصفهانی، مجیر بیلقانی، ابوالفرج رونی، سیدحسن غزنوی، عبدالواسع جبلی، سنایی، عطار، مختاری غزنوی، عمعق بخاری و جز آنان ظهور کردند.

در نثر نمایندگانی مانند نظام‌الملک نویسندهٔ سیاست‌نامه، امیر کی‌کاووس مؤلف قابوس‌نامه، محمدبن منور نویسندهٔ اسرارالتوحید، عطار نویسندهٔ تذکرةالاولیاء، گردیزی مؤلف زین‌الاخبار، ابوالفضل بیهقی نویسندهٔ تاریخ بیهقی، راوندی نویسنده راحةالصدور، غزالی مؤلف کیمیای سعادت، نصرالله‌بن عبدالحمید مترجم کلیله و دمنه، نظامی عروضی مؤلف چهار مقاله، رشید وطواط نویسندهٔحدائق‌السحر، حمیدالدین بلخی نویسندهٔ مقامات حمیدی، زین‌الدین اسماعیل مؤلف ذخیره خوارزمشاهی (در زشکی) ظهور کردند.

 

(بیشتر…)

شاهنامه

شاهنامه

شاهنامه فردوسی 

شاهنامه (دیباچه) از فردوسی درباره شاهنامه
شاهنامه (دیباچه)
از فردوسی
درباره شاهنامه

شاهنامه پر آوازه ترین سروده حکیم ابوالقاسم فردوسی و یکی از بزرگ ترین نوشته‌های ادبیات کهن فارسی است.

وی برای سرودن آن نزدیک به 15 سال تلاش کرد .

شاهنامه، منظومه مفصلی است که حدوداً از 60 هزار بیت تشکیل شده و دارای 3 دوره اساطیری، پهلوانی، تاریخی است.
25 اردیبهشت بزرگداشت این شاعر پرآوازه و اسطوره ایرانی گرامی باد

چیلان

چیلان

لغت نامه دهخدا
چیلان . (اِ) عناب را گویند. (جهانگیری ) (برهان ) (انجمن آرا). عناب بود. (اوبهی ). سنجد گرگانی بود. (صحاح الفرس ). سنجد جیلان . در ترکستان چین نوعی عناب است ریزتر از عناب ایران :
سنجد چیلان به دو نیمه شده
نقطه ٔ به سرمه به یک یک زده .
رودکی .
مانند یکی درخت چیلان
سرکنده و برگ و بر ندارد.
؟ (از فرهنگ جهانگیری ).
|| چوب سفتی است از درخت عناب و نسبت بدان و مشتغل به پیشه ٔ مربوط به آن چیلانی است . (الانساب سمعانی ).

 

 

 

معنی کلمه چیلان به فارسی
چیلان
( اسم ) آلات و ادواتی که از آهن سازند مانند زرفین در و زنجیر و حلقه های کوچک ویران زین و لگام اسب و رکاب .
دهیست از دهستان سراجو بخش مرکزی شهرستان مراغه .
چیلان کشه
دهیست جزئ دهستان طارم بالا بخش سیردان شهرستان زنجان .
قره چیلان
دهی از دهستان ایل تیمور بخش حومه شهرستان مهاباد واقع در 10 هزار گزی جنوب مهاباد بسردشت و موقع جغرافیایی آن کوهستانی و معتدل مالاریائی است .
چیلانگر
( صفت ) آنکه آهن آلات خرد از قبیل قفل کلید چفت ورزه زنجیر انبر میخ و مانند آنها سازد .
کسیکه چیلان میسازد . که چیلان سازد . که افزاز آهنین کوچک سازد .
چیلانه
عناب
عناب بن است که آنرا سنجد گرگان هم میگویند .

 

 

WhatsApp chat